Đằng sau mỗi cú click “Đặt hàng” trên Shopee hay TikTok Shop là cả một chuỗi vận hành logistics phức tạp: từ kho hàng, đóng gói, vận chuyển, đến giao tận tay khách hàng. Với người mới tìm hiểu ngành TMĐT, nắm được bức tranh tổng quan về logistics là nền tảng quan trọng để hiểu rõ hơn công việc vận hành hằng ngày.

Logistics trong TMĐT là gì

Logistics trong TMĐT bao gồm toàn bộ quá trình quản lý hàng hóa từ khi nhập kho cho đến khi giao đến tay khách hàng, bao gồm các khâu: quản lý kho (warehousing), xử lý đơn hàng (order fulfillment), đóng gói, vận chuyển (last-mile delivery), và xử lý hàng hoàn trả (reverse logistics).

Khác với logistics truyền thống thường xử lý các lô hàng lớn với ít điểm giao, logistics TMĐT phải xử lý số lượng đơn hàng lớn, mỗi đơn có thể chỉ một vài sản phẩm, giao đến hàng nghìn địa chỉ khác nhau – đòi hỏi hệ thống vận hành linh hoạt và chính xác hơn nhiều.

Các khâu chính trong chuỗi logistics TMĐT

Quản lý kho (Warehousing)

Đây là nơi lưu trữ hàng hóa trước khi được xử lý thành đơn hàng. Quản lý kho hiệu quả bao gồm việc sắp xếp hàng hóa khoa học để dễ tìm kiếm, theo dõi số lượng tồn kho chính xác theo từng mã sản phẩm (SKU), và đảm bảo điều kiện bảo quản phù hợp với từng loại hàng hóa.

Xử lý đơn hàng (Order Fulfillment)

Sau khi khách hàng đặt hàng, đơn được chuyển đến kho để lấy hàng (picking), đóng gói (packing), và chuẩn bị giao cho đơn vị vận chuyển. Tốc độ và độ chính xác ở khâu này ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm khách hàng – một đơn hàng bị đóng gói sai hoặc chậm trễ có thể dẫn đến đánh giá tiêu cực cho gian hàng.

Vận chuyển chặng cuối (Last-mile Delivery)

Đây là khâu giao hàng từ kho hoặc trạm trung chuyển đến tận tay khách hàng – thường được xem là khâu tốn kém và phức tạp nhất trong toàn bộ chuỗi logistics, vì phải xử lý số lượng lớn điểm giao riêng lẻ, mỗi điểm có đặc thù địa lý khác nhau.

Xử lý hàng hoàn trả (Reverse Logistics)

Với TMĐT, tỷ lệ hoàn trả hàng thường cao hơn mua sắm truyền thống vì khách hàng không thể kiểm tra sản phẩm trực tiếp trước khi mua. Quy trình xử lý hoàn trả hiệu quả – từ tiếp nhận, kiểm tra chất lượng, đến nhập lại kho – cũng là một phần quan trọng của vận hành logistics.

Các đối tác vận chuyển phổ biến tại Việt Nam

Tại Việt Nam, các đơn vị vận chuyển phổ biến hợp tác với các sàn TMĐT bao gồm Giao Hàng Nhanh, Giao Hàng Tiết Kiệm, Ninja Van, J&T Express, cùng dịch vụ vận chuyển nội bộ của từng sàn như Shopee Xpress hay TikTok Shop Logistics. Mỗi đơn vị có thế mạnh riêng về thời gian giao hàng, chi phí, và độ phủ khu vực.

Những chỉ số quan trọng trong logistics TMĐT

Tỷ lệ giao hàng đúng hạn, tỷ lệ hàng bị thất lạc hoặc hư hỏng, và thời gian xử lý đơn hàng trung bình (từ lúc đặt hàng đến lúc giao đi) là những chỉ số thường được theo dõi sát sao, vì chúng ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm khách hàng và uy tín của gian hàng trên sàn.

Kết

Logistics là xương sống vận hành của mọi doanh nghiệp TMĐT, dù ít khi được khách hàng nhìn thấy trực tiếp như giao diện gian hàng hay chương trình khuyến mãi. Với người mới bước vào ngành, hiểu rõ các khâu trong chuỗi logistics sẽ giúp bạn có cái nhìn toàn diện hơn về cách một đơn hàng thực sự vận hành, từ đó làm việc hiệu quả hơn dù ở vị trí nào trong chuỗi giá trị này.

UNIVA hiện có nhiều vị trí đang tuyển tại Việt Nam và Philippines – xem chi tiết tại trang Tuyển dụng của chúng tôi.